Shifokorlar dam olish kunlarida uzoq vaqt uxlash salomatlik uchun zararli ekanini aniqlashdi. Buning natijasida diabet, semizlik, yurak, qon-tomir xastaliklari rivojlanishi mumkin. Olimlarning ko'p uxlashga bag'ishlangan maqolasi Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism jurnalida chop etildi.
“Hattoki sog'lom va me'yoridagi kun tartibiga ega katta yoshli kishilar ham moddalar almashinuvi bilan bog'liq jiddiy muammolarga duch kelishlari mumkin. Bu muammolar semizlik, diabet va yurak kasalliklarini keltirib chiqaradi”, - dedi Pittsburg (AQSh) universiteti olimi Patritsiya Vong (Patricia Wong).
Vong va uning hamkasblari katta yoshli va mehnat qiladigan kishilar salomatligi hamda xulq-atvorini kuzatish bo'yicha loyiha(AHABP)da ishtirok etayotgan 30-55 yoshdagi besh yuz nafar erkak hamda ayol sog'lig'ini o'rganib chiqqan holda shunday xulosaga keldi. Mazkur dasturning barcha ishtirokchilari kuniga 24 soat davomida ularning harakatini qayd etib boradigan bilaguzukni taqib yurishdi.
Bilaguzuklar ma'lumoti esa aksariyat amerikaliklar – 85 foiz — dam olish kunlarida haftaning qolgan kunlariga qaraganda ko'proq uxlashini va kechroq uyquga ketishini ko'rsatdi. Boshqacha qilib aytganda, ish kunlaridagi “yo'qotishlar”ni dam olish kunlarida qayta tiklab olishadi.
Bu borada yaqqolroq ajralib turgan kishilar esa salomatligi bo'yicha tadqiqotning boshqa ishtirokchilariga qaraganda ko'proq muammolarga duch kelishgan. Ular qonida xolesterin darajasi ortgan, organizmi insulinni yomonroq nazorat qilgan va ortiqcha vaznga ega bo'lgan. Bularning barchasi diabetning rivojlanayotgani, yurak va tomirlar bilan bog'liq muammolar yuzaga chiqishini oldindan aytishga asos bo'ladi.
Eslatib o'tamiz, 2013 yilda Nyu-Yorkdagi Kolumbiya universiteti olimlari juda ham ko'p uyqu xotira, fikrlash va tasavvur qilish salohiyatiga salbiy ta'sir ko'rsatishini aniqlagan edi. Olimlarning qayd etishicha, uzoq uyqu asab tizimi kasalliklarini keltirib chiqaradi, bu achchiqlanish, parishonxotirlik yoki kayfiyatning o'zgaruvchanligidan boshlanib, chuqur stress va surunkali charchoq sindromi bilan tugashi mumkin.